QUY TRÌNH NUÔI GÀ THẢ VƯỜN

Phần 2: Kỹ thuật chăm sóc gà con

Trong điều kiện tất cả các yếu tố khác là thích hợp thì mật độ càng thấp sẽ cho khả năng tăng trưởng càng cao và tỷ lệ nhiễm bệnh càng thấp.

2.1. Chọn con giống:

Chọn những con gà lông bông, bụng thon nhẹ rốn kín, mắt to tròn sáng và nhanh nhẹn, chân bóng cứng cáp không dị tật, đi lại bình thường, mỏ khép kín.

2.2. Kỹ thuật chăm sóc nuôi dưỡng giai đoạn gà con:

2.2.1. Chuẩn bị úm:

* Quây úm:

Quây úm được sử dụng các tấm cót quây với chiều cao 50cm, mỗi quây có đường kính 2 - 3m nuôi úm 200 - 300 con, để tập trung nguồn nhiệt, tránh gió lùa. Từ ngày thứ 5 tăng diện tích vùng quây để gà có thể hoạt động di chuyển một cách thoải mái đến máng ăn, máng uống.

Mùa nóng từ ngày 14 có thể bỏ quây để gà con tự do chạy khắp chuồng úm, được ăn tự do.

Gà con cần được thả vào từng quây nuôi úm ngay sau khi nhận gà về và số lượng gà cần phân bổ vào các quây úm một cách đồng đều.

Gà con phải được uống nước và ăn thức ăn sạch. Những con được cho ăn và uống sớm thường cho thấy có tốc độ sinh trưởng và độ đồng đều cao hơn so với những con được ăn uống muộn.

* Yêu cầu nhiệt độ chuồng nuôi úm:

Bảng 1: Yêu cầu về nhiệt độ (⁰C)

Ngày tuổi	Nhiệt độ tại quây úm	Nhiệt độ chuồng nuôi
0-3	37	31 – 32
4-7	35	31 – 32
8-14	32	29 – 30
15-21	29	28 – 29
22-24		25 – 28
25-28		22 – 25
29-35		21 – 22
Sau 35 ngày		18 – 21

Thiết bị sưởi ấm: Có thể dùng bóng điện, bóng hồng ngoại ở những nơi có điện hoặc đèn thắp sáng, bếp than, lò ủ trấu ở vùng sâu vùng xa. Vị trí đặt thiết bị sưởi ấm trong quây hay trong ô chuồng cao hay thấp tuỳ thuộc vào yêu cầu về nhiệt độ ở từng giai đoạn.

Trong quá trình nuôi phải quan sát phản ứng của gà đối với nhiệt độ:

+ Nếu gà tập trung gần nguồn nhiệt, chen lấn chồng đống lên nhau là chuồng nuôi không đủ nhiệt độ gà bị lạnh.

+ Nếu gà tản xa nguồn nhiệt nháo nhác, khát nước, há mỏ để thở là bị quá nóng cần phải điều chỉnh giảm nhiệt độ.

+ Nếu gà tụm lại một phía là bị gió lùa rất nguy hiểm cần phải che kín hướng gió thổi.

+ Khi đủ nhiệt gà vận động ăn uống bình thường, ngủ, nghỉ tản đều.

Cần phải quan sát một cách thận trọng và liên tục diễn biến của đàn gà trong giai đoạn nuôi úm bởi vì đây là chỉ dẫn tốt nhất về nhiệt độ hợp lý.

Trong điều kiện nhiệt độ môi trường cao, phải lưu ý đến mật độ đàn, độ thông thoáng và ẩm độ không khí. Chúng ta có thể sử dụng tấm làm mát cho bay hơi nước, dùng quạt hút hoặc đẩy không khí nóng làm giảm nhiệt độ chuồng nuôi.

2.2.2. Chăm sóc nuôi dưỡng:

* Mật độ:

Trong điều kiện tất cả các yếu tố khác là thích hợp thì mật độ càng thấp sẽ cho khả năng tăng trưởng càng cao và tỷ lệ nhiễm bệnh càng thấp.

Mật độ nuôi: 10-15 con/m²

Trong giai đoạn này đối với phương thức nuôi gà bán chăn thả và chăn thả: 4 tuần đầu nuôi nhốt trong chuồng. Cuối tuần 4-5 vào những ngày nắng ấm mỗi ngày gà được thả gà ra 1-2 giờ để gà làm quen dần với môi trường chăn thả. Sau một thời gian quen dần thì chúng ta mới thả gà thường xuyên.

* Chiếu sáng:

Giai đoạn gà con cần chiếu sáng 24/24 giờ để gà được ăn cả ngày lẫn đêm và phát phát huy được hết khả năng sinh trưởng.

* Nước uống:

Nước uống cho gà cần sạch và phải được cấp thường xuyên. Bồn chứa và ống dẫn phải vệ sinh hoặc thực hiện rửa sát trùng đúng thời hạn.

Nước là nhu cầu đầu tiên của gà khi mới xuống chuồng. Nước cung cấp cho gà uống không được lạnh, tốt nhất là hơi ấm (khoảng 18-21⁰C) trong 2 ngày đầu. Để tăng sức đề kháng trong những ngày đầu có thể pha vào nước 5g đường Glucoza + 1g vitamin C/1 lít nước uống.

Sử dụng chụp nước uống bằng nhựa 3,5 - 4 lít cho 50-100 gà con. Vị trí đặt máng uống phải bố trí cho gà con dễ tiếp cận không bị máng ăn che khuất. Tốt nhất nên sử dụng máng uống bằng vật liệu có độ sáng bóng để hấp dẫn gà tới máng. Tuân thủ cho gà uống nước trước, sau 2 giờ mới cho thức ăn.

* Chế độ dinh dưỡng nuôi gà con:

Để đạt được năng suất tăng trọng tốt nhất cần phải cho gà ăn theo khẩu phần có chất lượng tốt với mức protein và mức năng đáp ứng được nhu cầu phát triển.

Bảng 2: Chế độ dinh dưỡng nuôi gà giai đoạn 0-4 tuần

Chỉ tiêu	0 - 4 Tuần tuổi
ME (kcal/kg)	2.900
Protein (%)	22,00
Canxi (%)	1,00
Phot pho (%)	0,69
Lizin (%)	1,12
Methionin + cystin (%)	0,48

- Máng ăn: 1-3 ngày đầu có thể dùng giấy xi măng, giấy báo cũ trải lên chất độn chuồng để gà dễ ăn và phòng nhiễm trùng rốn. Trong 1-3 tuần đầu sử dụng khay ăn bằng tôn, nhựa với kích thước 3 x 50 x 80cm cho 100 gà con. Sau 3 tuần nên thay máng ăn dài hoặc máng P50 cho hợp vệ sinh. Chiều dài máng ăn bình quân/gà cần phải đảm bảo:

       Tuần tuổi                            Khoảng cách

          1-2                                    3-4 cm/con

          3-6                                    4-5 cm/con

Khi dùng máng treo cần phải thường xuyên điều chỉnh độ cao ngang vai gà để gà ăn một cách thoải mái và tránh bị rơi vãi thức ăn.

- Kỹ thuật cho ăn:

Gà được ăn sau khi đã được uống nước.

Đối với gà thịt: Cần cho gà ăn nhiều lần trong ngày. Lượng thức ăn mỗi lần cân đối đủ theo nhu cầu để thức ăn luôn được mới, sạch sẽ, kích thích tính thèm ăn của gà. Mỗi lần cho ăn cần loại bỏ chất độn chuồng và phân lẫn trong máng để tận dụng cám cũ.

Chỉ nên cung cấp một lượng thức ăn nhỏ và sẽ cấp bổ sung khi gà ăn hết thức ăn. Tránh cấp lượng thức ăn lớn gà không ăn hết dẫn đến ôi thiu làm mất tính thèm ăn của gà. Hơn nữa thức ăn cho nhiều dẫn đến rơi vãi lẫn với chất độn chuồng, gây xuất hiện nấm mốc hậu quả gà ăn vào sẽ ảnh hưởng đến khả năng tăng trưởng.

CHĂM SÓC GÀ CON (TỪ 0 – 4 TUẦN TUỔI)

1.Chuẩn bị chuồng nuôi, quây úm, chụp sưởi và dụng cụ chăn nuôi để úm gà:

·  Chuồng nuôi

Chuẩn bị theo số lượng gà định nuôi; Tuỳ thuộc vào điều kiện chuồng nuôi, mùa vụ, nhiệt độ môi trường mà quyết định mật độ nuôi cho thích hợp. Nếu nuôi mật độ quá đông gà sẽ chậm lớn và bệnh tật dễ xảy ra.

Nuôi nền sử dụng chất độn chuồng: 10 - 20 con/m2.

Nuôi sàn: 20 - 40 con/m2.

Chuồng trại phải được vệ sinh sát trùng trước khi đưa gà vào nuôi.

Sau khi xuất gà, nền chuồng, tường, trần, rèm che kể cả hành lang phải được quét sạch bụi bẩn, rửa sạch bằng nước.

Sau khi khô nền, tiến hành tiêu độc bằng dung dịch sát trùng, liều lượng 1lít / 4m2,  hoặc quét nước vôi đặc.

Thay thế trang thiết bị, sửa chữa chuồng (nếu cần).

Tiêu độc, sát trùng chất độn chuồng 2 lần.

Trong quá trình phun sát trùng, đảo đều đệm lót, có thể ủ thành đống, sau đó phơi cho thật khô. Trải nền một lớp đệm lót có độ dày tối thiểu là 5cm.

Đưa vào chuồng nuôi những dụng cụ đã được cọ rửa sạch, sát trùng và ngâm trong dung dịch sát trùng, thời gian 10 - 15 phút.

Kéo rèm che và đóng kín chuồng nuôi thời gian 7 - 10 ngày.

Thời gian trống chuồng sau khi vệ sinh càng lâu thì gà nuôi càng khoẻ, ít bệnh.

Trang thiết bị và dụng cụ chăn nuôi

Quây gà, lồng úm

Nếu số lượng gà con nhiều hơn 50 con, sử dụng quây. Quây có thể làm bằng cót ép, có chiều cao khoảng 45 - 50 cm, quây tròn có diện tích 1 m2 là có thể úm cho 30 -50 gà con.

Nếu số lượng gà nhỏ hơn 50 con, có thể úm gà trong lồng úm. Lồng úm có thể làm bằng khung tre, gỗ, xung quanh được bao bằng cót ép hoặc gỗ. Kích thước lồng tùy thuộc vào số lượng gà định nuôi. Đáy lồng đặt cách mặt đất tối thiểu 0,3 - 0,4 m. Vệ sinh khử trùng lồng úm như khi cho gà vào úm.

Chụp sưởi:Có thể làm chụp sưởi bằng bóng điện có công suất 60 – 100 w chụp có chao, treo cách đáy lồng 30 – 40 cm, hoặc bếp dầu, bếp than, củi.. (chú ý thông khí độc). Quây úm (hoặc lồng úm) phải được sưởi ấm vài giờ trước khi thả gà con vào.

Máng ăn, máng uống: được bố trí đặt xen kẽ trong quây trước khi đưa gà vào. Khay ăn có kích thước 60 cm x 70 cm dùng cho 100 gà. Khay ăn tròn, đường kính 35 - 40 cm thì dùng cho 50 gà. Máng uống dùng máng 1,5 - 2 lít thì số lượng cần 2 máng cho 100 gà.

2.Nhận gà và chăm sóc trong những ngày đầu:

Trước khi nhận gà vào chuồng vài giờ, nước uống đã được chuẩn bị trước, đặt sẵn các máng trong chuồng. Gà con sau khi nở, càng nhanh đưa vào chuồng nuôi càng tốt.

Thả gà trong quây ngay dưới chụp sưởi. Không được để gà bị lạnh.

Cách bố trí khay ăn, máng uống và chụp sưởi trong quây như sơ đồ dưới đây:

-  Mùa hè sau 2 tuần, mùa đông sau 3 tuần thì bỏ quây.

Trong 1 lô nuôi chỉ nhận gà từ một trạm ấp, cùng một loại gà, cùng tuổi.

Kiểm tra số lượng và tình trạng sức khỏe, tách riêng gà loại II và gà chết.

Cho gà uống nước trước khi cho ăn.

Xử lý gà chết (nếu có), xử lý và vệ sinh với hộp hay khay đựng gà.

Kiểm tra chuồng nuôi, đàn gà vài lần trong ngày, đặc biệt trong vài ngày đầu để chắc chắn gà ăn uống bình thường.

3. Thức ăn và cách cho gà con ăn:

Cung cấp thức ăn đúng chủng loại, đúng kích cỡ (nếu là thức ăn viên) vào các khay, nếu cần có thể sử dụng thêm cả bìa giấy cứng. Yêu cầu thức ăn có hàm lượng dinh dưỡng cao.

Khi trộn thức ăn không được để quá 7 ngày.

Ngày đầu có thể chỉ cho gà ăn ngô nghiền.

Cho gà ăn tự do cả ngày và đêm.

Mỗi ngày dần sàng và bổ sung thức ăn mới cho gà tối thiểu từ 4 – 6 lần.

4. Nước uống và cách cho gà con uống nước

Nước uống phải được chuẩn bị trước khi cho gà vào quây.

Tập cho gà con uống nước bằng cách nhúng mỏ một vài con, số còn lại sẽ làm quen dần càng nhanh càng tốt. (như ảnh bên cạnh).

Nước uống cho gà con phải có nhiệt độ tối thiểu là 20 - 220 C (không cho gà con uống nước lạnh). Khi gà mới nở tốt nhất là cho uống nước đun sôi để

nguội bằng nhiệt độ của chuồng (30 - 320 C).

Nhận gà về cho gà nghỉ 10 - 15 phút rồi cho uống nước có pha theo tỉ lệ 50g đường glucoza + 1g Vitamin C + 1g B.complex/3 lít nước để chống stresschỉ cho gà ăn sau khi đã được uống nướcCho gà uống nước trước, sau 2 - 3 giờ mới cho ăn.

Lượng nước uống pha thuốc tính đủ cho gà trong ngày, chia 2 lần để tránh lãng phí thuốc pha. Ví dụ: 100 gà con 1 - 3 ngày tuổi ăn hết 7 - 10 g/con/ngày x 100 con = 0,7 - 1,0 kg thức ăn/ngày. Nước uống sẽ cần chuẩn bị là 1,5 - 2 lít/100 gà/ngày. Như vậy cần chuẩn bị 0,5 lít nước cho 1 máng cho 1 lần x 2 máng/100 gà (2 lần/ngày).

Thường xuyên cọ rửa máng uống và thay nước cho gà.

5. Ánh sáng:

Gà con cần được chiếu sáng 24/24 giờ từ 1 đến 3 tuần đầu, sau đó giảm dần còn 16 giờ/ ngày.  Ánh sáng phải phân bố đều trên diện tích chuồng nuôi (3 - 6 W/m2 nền chuồng).